Cactaceae : Họ Xương rồngToàn
bộ các cây họ Xương rồng Cactaceae đều có nguồn gốc Tân thế giới (Châu
Mỹ), do đó đương nhiên là không có cây nào bản địa của VN, tất cả các
cây họ Cactaceae ở VN đều là cây nhập nội về trồng làm cây cảnh. Lưu ý
trên thị trường cây cảnh người ta gọi nôm na 2 loại Xương rồng : Xương
rồng mủ trong (cây thuộc họ Cactaceae) và Xương rồng mủ đục (cây thuộc
họ Euphorbiaceae và Apocynaceae). Đa số các cây họ Cactaceae không có
lá, mà lá bị biến dạng thành những chùm gai nhọn cứng hay mềm kéo dài
như tơ (phân biệt thêm những cây Xương rồng họ Euphorbiaceae hay họ
Apocynaceae có lá biến dạng thành nhóm 2 hoặc 3 gai cứng mà thôi)

Một số loài cây họ Cactaceae ở VN tôi có biết:

1. Cephalocereus senilis : Xương rồng ông lão, Xương rồng bạc đầu

2. Cereus peruvianus : Xương rồng trụ

Hoa

3. Chamaecereus silvestrii : Xương rồng dưa gang

4. Cleistocactus strausii : Xương rồng nến bạc

5. Echinocactus grusonii : Xương rồng thần tiên

Một loài biến dị của cây này
Echinocactus grusonii f. brevispinus

6. Epiphyllum ackemannii : Quỳnh đỏ

7. Epiphyllum oxypetalum : Quỳnh hương, hoa Quỳnh

8. Epiphyllum strictum : Quỳnh (không hương)
Loài
Quỳnh này cũng thường trồng vì nó rất giống với Quỳnh hương
E.oxypetalum nhưng hoa loài này nhỏ hơn và không thơm tí nào. Lưu ý vòi
nhụy hoa này khác với E.oxypetalum

Quỳnh E.strictum có trái như thế này:

Hiện
nay người ta cho lai Epiphyllum với một số loài Cactus khác và cho ra
giống Quỳnh lai có nhiều màu sắc và nở hoa vào ban ngày nên gọi là Nhật
Quỳnh
Nhật Quỳnh vàng

Nhật Quỳnh hồng

9. Ferocactus peninsulae : Xương rồng móc câu

10. Gymnocalicium mihanovichii var. filadelfiense : Xương rồng khế

11. Hylocereus undatus : Thanh long

Trái

12. Mammillaria elongata : Xương rồng củ bạc, Ngón tay mỹ nữ, Lady Fingers

13. Mammillaria hahniana : Xương rồng cầu tuyết, Old Lady Cactus

Trái của loài Xương rồng Mammillaria

14. Mammillaria magnimamma : Xương rồng sầu riêng

15. Nopalea cochenellifera, Opuntia cochenillifera : Tay cùi, Xương rồng bà không gai

16. Notocactus magnificus, Parodia magnifica : Xương rồng khế, Xương rồng Mũ giám mục

17. Opuntia dillenii : Vợt gai, Xương rồng bà có gai

Trái

18. Opuntia ficus-indica : Lê gai, Xương rồng tai thỏ
Loài Opuntia này mọc thành cây, lá hầu như là không có gai

Hoa

19. Parodia haselbergii : Xương rồng thiên nga

20. Pereskia bleo : Diệp long, Xương rồng lá hoa đỏ

Trái

21. Pereskia grandifolia : Diệp long lá to, Xương rồng lá hoa hồng
Loài này thường trồng hàng rào, Pereskia là loài Cactus duy nhất có lá.
22. Zygocactus truncatus , Schlumbergera truncata : Xương rồng càng cua, Tiểu quỳnh